Quanh hồ Tà Đùng có bốn kiểu điểm ngắm chính: đỉnh đồi trống cho tầm nhìn bao quát nhất nhưng phải leo; khúc đường chạy trên sườn cao cho view nhanh, tiện nhưng cần đậu xe an toàn; tháp ngắm, sân thượng của nơi lưu trú hay quán trên đồi cho chỗ đứng có người quản lý, có chỗ ngồi; và mép hồ thấp sát nước cho góc nhìn ngang mặt hồ, hợp với phản chiếu. Mỗi kiểu một cảnh, một mức công sức, một nhóm người hợp.
Hiểu bốn kiểu này giúp anh chị không bị lệ thuộc vào một vài cái tên nổi tiếng. Ở đâu quanh hồ cũng có thể có điểm ngắm tốt, chỉ cần nhận ra nó thuộc kiểu nào và cách tận dụng.
Kiểu một — đỉnh đồi trống
Đỉnh đồi trống là kiểu điểm ngắm cho tầm nhìn bao quát nhất. Đứng trên một đỉnh đồi không bị cây che, anh chị nhìn được gần như mọi phía: mặt hồ với các đảo ở một bên, các lớp đồi rẫy ở bên khác, xa xa là núi rừng. Đây là kiểu điểm ngắm gần với nghĩa gốc của chữ topview nhất.
Đỉnh đồi trống quanh hồ thường là sườn cỏ, đồi mới phát rẫy, hoặc phần đất người dân để trống. Đường lên thường là lối mòn hoặc đường đất của người làm rẫy, dốc và có thể trơn. Một số đỉnh đồi đã được cơ sở du lịch làm thành điểm ngắm có lối đi và chỗ đứng.
Đỉnh đồi trống cũng thay đổi theo mùa canh tác: sườn vừa phát xong thì trống, vài năm sau cây trồng lên cao thì tầm nhìn khép lại. Vì vậy một đỉnh đồi đẹp năm nay chưa chắc còn đẹp vài năm sau, và ngược lại có những đỉnh mới mở ra khi rẫy cũ được thay cây.
Ưu điểm lớn nhất của đỉnh đồi trống là có thể xoay một vòng để chọn hướng nhìn theo ánh sáng: sáng nhìn về phía nắng chiếu thuận, chiều nhìn về phía khác. Nhược điểm là gió mạnh, nắng gắt, không có bóng mát, nguy hiểm khi giông sét, và phần lớn là đất có chủ.
Kiểu hai — khúc đường chạy trên sườn cao
Đường quanh hồ Tà Đùng nhiều đoạn chạy trên sườn đồi cao, ở những khúc cua hay đoạn trống cây, mặt hồ hiện ra ngay bên dưới. Đây là kiểu điểm ngắm tiện nhất: không phải leo, chỉ cần dừng xe. Nhiều người lần đầu thấy hồ Tà Đùng chính từ một khúc đường như vậy.
Ưu điểm của kiểu này là có thể dừng nhiều lần trên một đoạn đường, mỗi khúc một góc khác, so sánh nhanh rồi chọn chỗ hợp nhất để ở lại lâu. Người đi xe máy càng có lợi vì dừng được ở những chỗ ô tô không có lề để đậu.
Khung nhìn từ đường thường hẹp hơn đỉnh đồi vì bị giới hạn bởi cây ven đường, nhà dân, cột điện. Nhưng có những khúc có tầm nhìn rất đẹp, nhất là ở chỗ đường vòng quanh một mỏm đồi, mở ra một góc rộng nhìn xuống cụm đảo. Người đi nhiều lần quanh hồ thường có vài khúc đường quen để dừng.
Thách thức của kiểu này là an toàn giao thông. Đường đồi hẹp, nhiều khúc cua khuất tầm nhìn, xe tải chở nông sản chạy qua lại. Dừng xe đúng chỗ là điều quan trọng nhất — chuyên mục này có bài riêng về dừng xe ngắm hồ ven đường.
Kiểu ba — tháp ngắm, sân thượng, sàn gỗ của nơi lưu trú và quán
Nhiều nơi lưu trú, quán cà phê, cơ sở du lịch trên đồi quanh hồ làm tháp ngắm, sân thượng hoặc sàn gỗ nhô ra sườn dốc để khách nhìn ra hồ. Đây là kiểu điểm ngắm có người quản lý: có lan can, có chỗ ngồi, có mái che hoặc bóng mát, có đồ uống, có nhà vệ sinh.
Khung nhìn từ những chỗ này phụ thuộc vào vị trí của cơ sở. Có nơi nằm trên đồi cao nhìn trọn cụm đảo, có nơi chỉ thấy một góc hồ. Vì là đất của họ, khách thường cần dùng dịch vụ hoặc trả phí để lên; có nơi chỉ dành cho khách lưu trú.
Kiểu điểm ngắm này hợp nhất với gia đình có trẻ nhỏ, người lớn tuổi, người muốn ngồi lâu thoải mái. Cũng hợp với những ngày thời tiết thất thường vì có chỗ trú. Chuyên mục này có bài riêng về cách ngắm từ những điểm có người quản lý, không đi vào đánh giá từng cơ sở.
Kiểu bốn — mép hồ thấp sát nước
Không phải điểm ngắm nào cũng phải cao. Đứng ở mép hồ, ngang tầm mặt nước, anh chị có một góc nhìn hoàn toàn khác: mặt hồ trải dài trước mặt, các đảo nổi lên như những quả đồi từ dưới nước, phản chiếu rõ nhất khi nước lặng. Đây là góc nhìn gần gũi với nước nhất.
Điểm ngắm thấp thường là bến thuyền, bãi bờ đất lộ ra mùa khô, chân đồi sát nước ở các vịnh. Mùa nước thấp, có những bãi cỏ rộng ven hồ rất đẹp để đi dạo và ngắm. Mùa nước cao, nhiều bãi chìm, chỉ còn những bến và mép đất dốc.
Góc nhìn thấp không bao quát được nhiều đảo vì đảo trước che đảo sau, nhưng bù lại có phản chiếu, có cảm giác gần nước, nghe tiếng nước. Kiểu này cần cẩn thận với bờ đất sạt và nước sâu đột ngột — không tắm, giữ trẻ xa mép nước.
So sánh bốn kiểu điểm ngắm
Bảng dưới đặt bốn kiểu cạnh nhau để chọn theo nhu cầu và sức đi của nhóm:
| Kiểu | Tầm nhìn | Công sức | Hợp với | Lưu ý chính |
|---|---|---|---|---|
| Đỉnh đồi trống | Bao quát nhất, xoay được nhiều hướng | Leo dốc, có khi đi bộ | Người trẻ, nhóm bạn, người chụp ảnh | Gió, nắng, sét, đất có chủ |
| Khúc đường cao | Một góc rộng, tùy khúc | Gần như không | Người đi trong ngày, đi xe | Đậu xe an toàn, xe tải qua lại |
| Tháp ngắm, sân thượng | Tùy vị trí cơ sở | Ít | Gia đình, người lớn tuổi, ngồi lâu | Thường cần dùng dịch vụ |
| Mép hồ thấp | Ngang mặt nước, có phản chiếu | Xuống dốc tới bờ | Người thích nước, ngắm phản chiếu | Bờ sạt, nước sâu đột ngột |
Một chuyến đi trọn có thể có cả bốn: đỉnh đồi buổi sáng, khúc đường trên đường di chuyển, sân thượng nơi ở buổi chiều, mép hồ khi đi thuyền. Mỗi kiểu cho một mảnh khác của cùng một vùng hồ.
Nhận ra một điểm ngắm tốt khi đang đi đường
Có ba dấu hiệu cho thấy một chỗ có tiềm năng làm điểm ngắm. Thứ nhất, thấy mặt nước lấp ló qua cây ở phía dưới đường, nghĩa là mình đang ở cao hơn mặt hồ. Thứ hai, thấy một khoảng trống phía trước: sườn cỏ, rẫy thấp, đồi mới phát. Thứ ba, thấy nhiều chấm xanh trên mặt nước, nghĩa là hướng đó có cụm đảo.
Khi thấy đủ ba dấu hiệu, tìm chỗ đậu xe an toàn gần đó, đi bộ ra chỗ thoáng để xem. Nhiều khi chỉ cần đi thêm vài chục mét là tầm nhìn mở ra hoàn toàn. Nếu chỗ đó nằm trong rẫy hay vườn, hỏi người ở gần trước khi bước vào.
Ghi lại vị trí những chỗ tốt bằng điện thoại để lần sau quay lại vào giờ đẹp hơn. Nhiều người hay lên Tà Đùng có một danh sách riêng những điểm ngắm không tên mà họ tự tìm ra, mỗi điểm hợp với một giờ, một mùa.
Chọn kiểu điểm ngắm theo thời tiết
Ngày trời trong, nắng đẹp: đỉnh đồi trống và khúc đường cao là lựa chọn tốt nhất, vì tầm nhìn xa, thấy được nhiều lớp đồi. Nhớ mang mũ nón và nước, tránh giữa trưa.
Ngày có sương sáng sớm: đỉnh đồi trống cao hơn lớp sương cho cảnh biển mây; mép hồ thấp lại cho cảnh đứng trong sương, đảo hiện mờ mờ. Hai trải nghiệm rất khác. Nếu sương quá dày, đỉnh đồi có thể chỉ thấy một màu trắng; lúc đó chờ sương mỏng dần, hoặc xuống thấp.
Ngày mưa hay giông: tháp ngắm, sân thượng có mái che là chỗ an toàn duy nhất để ngắm. Tuyệt đối không lên đỉnh đồi trống khi có sấm sét. Ngày gió mạnh: mép hồ trong vịnh kín ít gió hơn, đỉnh đồi gió rất mạnh và lạnh.
Ngày khói mù cuối mùa khô: tầm nhìn xa bị xóa, đỉnh đồi cao mất lợi thế. Lúc này chọn những chỗ gần hồ hơn, như khúc đường ngay trên một vịnh hoặc mép hồ thấp, để nhìn rõ đảo gần và mặt nước thay vì cố tìm lớp đồi xa đã chìm trong màu trắng đục.
Chọn kiểu điểm ngắm theo người đi cùng
Nhóm bạn trẻ, khỏe, thích vận động có thể ưu tiên đỉnh đồi trống, đi bộ đoạn cuối, đứng ở chỗ cao nhất xoay một vòng. Đây là kiểu cho nhiều cảm xúc nhất và cũng nhiều ảnh đẹp nhất. Chỉ cần nhắc nhau giữ khoảng cách với mép dốc khi mải chụp.
Gia đình có trẻ nhỏ nên chọn điểm có lan can, có chỗ ngồi, có nhà vệ sinh, tức là kiểu tháp ngắm hay sân thượng của một cơ sở. Trẻ nhỏ hiếu động, mép đồi trống không lan can là nơi cần một người lớn bám sát suốt thời gian ở đó, khiến người lớn không còn tâm trí để ngắm.
Người lớn tuổi, người đi lại khó hợp nhất với khúc đường cao có chỗ đậu xe rộng, hoặc sân của nơi lưu trú ngay trên đồi. Ông bà có thể ngồi trong xe hoặc trên ghế mà vẫn thấy trọn mặt hồ. Đừng ép người lớn tuổi leo đường đất dốc chỉ để có một tấm ảnh chung trên đỉnh.
Ghép bốn kiểu trên một vòng quanh hồ
Vì các kiểu điểm ngắm nằm rải rác quanh hồ, có thể ghép chúng thành một vòng trong một ngày mà không thấy vội. Sáng sớm lên một đỉnh đồi gần nơi ở để đón sương. Sau bữa sáng, chạy xe theo đường quanh hồ, dừng ở hai ba khúc đường cao có tầm nhìn đẹp. Trưa nghỉ ở một quán có sân nhìn ra hồ.
Chiều xuống bến hoặc mép hồ thấp, nhìn các đảo từ ngang mặt nước, có thể đi thuyền một vòng ngắn. Cuối chiều quay về nơi ở, ngồi sân ngắm nắng tắt trên hồ. Một ngày như vậy cho đủ bốn góc nhìn của cùng một mặt hồ: từ trên cao, từ đường, từ chỗ ngồi thoải mái, và từ mặt nước.
Không nhất thiết phải làm đủ cả vòng. Nếu thấy một điểm thật hợp, ở lại đó lâu hơn và bỏ bớt điểm sau. Điểm ngắm đẹp nhất của một chuyến đi thường là chỗ mình ngồi lâu nhất, không phải chỗ có tên tuổi nhất.
Câu hỏi thường gặp
Quanh hồ Tà Đùng có những kiểu điểm ngắm nào?
Bốn kiểu chính: đỉnh đồi trống cho tầm nhìn bao quát, khúc đường chạy trên sườn cao cho view nhanh, tháp ngắm hay sân thượng của nơi lưu trú và quán có người quản lý, và mép hồ thấp sát nước cho góc nhìn ngang mặt hồ.
Kiểu điểm ngắm nào hợp với gia đình có trẻ nhỏ?
Tháp ngắm, sân thượng của nơi lưu trú hay quán có lan can, chỗ ngồi, nhà vệ sinh là hợp nhất. Đỉnh đồi trống không lan can và mép hồ thấp cần người lớn trông sát vì có mép dốc và nước sâu.
Dừng xe ven đường ngắm hồ có được không?
Được nếu chọn chỗ có lề rộng, tầm nhìn thoáng hai phía, không ở khúc cua khuất. Đậu sát lề, bật đèn khẩn cấp nếu cần, không đứng giữa đường chụp ảnh. Đường đồi có xe tải chở nông sản qua lại.
Ngày mưa nên ngắm hồ ở đâu?
Ở tháp ngắm, sân thượng hoặc hiên có mái che của nơi lưu trú, quán. Không lên đỉnh đồi trống khi có sấm sét. Sau cơn mưa, trời thường trong, khi hết giông có thể lên chỗ cao để nhìn xa.
Điểm ngắm thấp có gì hay?
Góc nhìn ngang mặt nước cho cảm giác gần gũi, có phản chiếu đảo và mây rõ nhất khi nước lặng. Mùa khô có bãi cỏ ven hồ đẹp. Cần cẩn thận bờ đất sạt và nước sâu đột ngột.
Làm sao tự tìm được điểm ngắm không tên?
Khi đi đường, để ý chỗ thấy mặt nước ở phía dưới, có khoảng trống phía trước và thấy nhiều đảo. Đậu xe an toàn, đi bộ ra chỗ thoáng để xem, hỏi người ở gần nếu là đất có chủ, ghi lại vị trí để quay lại.