Video toàn cảnh hồ Tà Đùng bằng flycam đẹp khi mỗi cảnh quay là một chuyển động chậm, đều, có điểm bắt đầu và kết thúc rõ ràng. Sáu chuyển động hợp với cảnh hồ đảo: tiến chậm về phía trước để lộ cảnh, nâng lên từ sau một đảo để lộ cả hồ, lia ngang theo dải đảo, nhìn thẳng xuống thấy hình dạng đảo, bay vòng quanh một đảo, và lùi xa dần để kết. Mỗi cảnh chỉ cần mười đến hai mươi giây hữu ích; quay đi quay lại vài lần cho tới khi chuyển động mượt.
Bài này nói về cách quay từng chuyển động, cài đặt cơ bản để video có màu tự nhiên và không giật, chọn giờ ánh sáng, và cách ghép các cảnh thành một đoạn ngắn để xem lại. Quy định bay, gió, pin và chỗ cất hạ cánh có bài riêng trong mục; ở đây giả định đã bay được an toàn.
Video khác ảnh: chuyển động là ngôn ngữ
Một bức ảnh flycam đẹp nhờ bố cục và ánh sáng tại một khoảnh khắc. Video thêm vào chiều thời gian: cảnh đẹp không chỉ ở khung hình mà ở cách khung hình thay đổi. Một video toàn cảnh hồ Tà Đùng mà máy đứng yên một chỗ thì không khác nhiều ảnh tĩnh; một video máy lắc lư, đổi hướng liên tục thì làm người xem chóng mặt.
Chuyển động tốt trong video phong cảnh có ba đặc điểm: chậm, đều, một hướng. Chậm vì cảnh rộng cần thời gian để mắt đọc; đều vì sự thay đổi tốc độ đột ngột làm cảnh giật; một hướng vì đổi hướng giữa chừng làm người xem mất phương hướng.
Người mới quay flycam hay mắc lỗi bay nhanh — vì máy bay được nhanh và vì cảnh trên màn hình nhỏ trông chậm. Trên màn hình lớn khi xem lại, mọi chuyển động trông nhanh hơn nhiều. Một nguyên tắc dễ nhớ: bay chậm hơn mức mình nghĩ là đủ chậm.
Sáu chuyển động hợp với cảnh hồ đảo
Tiến lộ cảnh. Máy bay thẳng về phía trước, chậm, camera nhìn hơi xuống. Cảnh mặt hồ và các đảo trôi dần dưới máy, người xem có cảm giác đang bay vào. Hợp làm cảnh mở đầu.
Nâng lộ hồ. Máy bắt đầu thấp, khung hình bị che bởi một hòn đảo, một sườn đồi hoặc tán cây; máy nâng thẳng lên, cảnh hồ phía sau lộ ra dần. Đây là chuyển động kịch tính nhất.
Lia ngang theo dải đảo. Máy bay ngang song song với một dải đảo hoặc đường bờ, camera nhìn vuông góc. Các đảo trượt qua khung như cuộn tranh.
Nhìn thẳng xuống. Camera hướng thẳng xuống mặt đất, máy bay chậm hoặc nâng lên. Hình dạng đảo, đường bờ, màu nước tạo thành bố cục như bản vẽ. Hợp với hồ nhiều đảo như Tà Đùng.
Bay vòng quanh đảo. Máy bay theo vòng tròn quanh một hòn đảo, camera luôn hướng vào đảo. Nền phía sau xoay chuyển, đảo đứng yên giữa khung. Cần điều khiển phối hợp hoặc chế độ bay vòng tự động.
Lùi xa để kết. Máy lùi về phía sau và nâng lên, từ một chi tiết mở rộng ra toàn cảnh. Hợp làm cảnh kết, để lại cảm giác bao la.
Cài đặt cơ bản cho video cảnh quan
Độ phân giải và tốc độ khung hình: quay ở độ phân giải cao nhất máy hỗ trợ ổn định, với tốc độ khung hình phổ biến cho phim. Tốc độ khung hình cao hơn cho phép làm chậm cảnh khi dựng, hữu ích với cảnh nước, mây.
Phơi sáng: để máy tự động có thể làm độ sáng nhảy khi máy quay từ hướng ngược sáng sang thuận sáng. Nếu máy cho phép, khoá phơi sáng trước khi bắt đầu một cảnh. Với chuyển động mượt, tốc độ màn trập nên khoảng gấp đôi tốc độ khung hình; giữa trưa nắng gắt, đạt được điều này cần kính lọc giảm sáng (ND) gắn lên camera.
Màu: chế độ màu mặc định cho màu đẹp ngay, ít phải chỉnh. Chế độ màu phẳng (log) giữ nhiều thông tin hơn nhưng bắt buộc chỉnh màu khi dựng. Với người quay kỷ niệm, chế độ mặc định là đủ; chỉ dùng chế độ phẳng khi sẵn sàng chỉnh màu sau.
Quay một cảnh "nâng lộ hồ", từng bước
Đây là chuyển động được ưa chuộng nhất ở hồ nhiều đảo. Cách làm:
- Chọn một hòn đảo hoặc sườn đồi có cây che phía trước, phía sau là mặt hồ rộng nhiều đảo.
- Bay máy tới vị trí thấp phía trước vật che, đủ xa cây để an toàn, camera nhìn ngang hoặc hơi lên.
- Khoá phơi sáng theo cảnh hồ phía sau (sáng hơn), không theo vật che tối.
- Bắt đầu quay, đợi hai ba giây đứng yên.
- Nâng máy thẳng lên đều, chậm. Có thể đồng thời nghiêng camera xuống nhẹ để giữ đường chân trời ở vị trí đẹp khi cảnh lộ ra.
- Khi cảnh hồ đã lộ trọn, tiếp tục nâng thêm vài giây rồi dừng, đứng yên hai ba giây trước khi ngưng quay.
- Xem lại; nếu chuyển động chưa đều, quay lại. Thường cần ba bốn lần mới có một cảnh ưng ý.
Chú ý cảm biến tránh vật cản: khi máy ở gần cây, máy có thể tự dừng hoặc né, làm hỏng chuyển động. Giữ khoảng cách đủ xa với cây và chọn vật che lớn ở xa thay vì cành cây ở gần.
Ánh sáng và giờ quay
Video toàn cảnh hồ đẹp nhất khi ánh sáng xiên: sáng sớm khi nắng vừa lên, cuối chiều trước hoàng hôn. Lúc này, mỗi hòn đảo có một mặt sáng một mặt tối, cảnh có khối và chiều sâu. Giữa trưa, ánh sáng từ trên xuống làm cảnh phẳng, màu nước nhạt, nhưng lại hợp với cảnh nhìn thẳng xuống, khi muốn thấy rõ màu nước trong và hình dạng đảo.
Buổi sáng có sương, mây dưới thung, video nâng lộ cảnh hoặc tiến chậm phía trên mặt mây cho cảm giác bay trên biển trắng. Lúc này gió thường lặng, chuyển động mượt.
Ánh sáng thay đổi nhanh khi có mây trôi: một cảnh bắt đầu có nắng, giữa chừng mây che, kết thúc tối. Khi dựng, những cảnh như vậy khó ghép với cảnh khác. Nếu có thể, chờ ánh sáng ổn định trong suốt cảnh quay, hoặc quay nhiều lần.
Âm thanh: flycam không thu được, cần chuẩn bị riêng
Flycam không thu âm, và nếu thu được thì cũng chỉ là tiếng cánh quạt. Video flycam thường được dựng với nhạc nền hoặc âm thanh môi trường thu riêng. Âm thanh môi trường của hồ — tiếng gió qua cỏ, tiếng chim sáng, tiếng sóng nhỏ vỗ bờ, tiếng thuyền máy xa — làm video có không khí thật hơn nhạc nền.
Thu âm thanh môi trường bằng điện thoại: đặt máy ở chỗ yên tĩnh, xa người nói chuyện và xa flycam, thu vài phút. Che micro khỏi gió bằng tay hoặc một miếng vải xốp. Vài phút âm thanh tốt đủ làm nền cho cả đoạn video.
Nếu dùng nhạc nền để chia sẻ, chú ý bản quyền. Nhiều nền tảng có thư viện nhạc được phép dùng. Với video để xem trong gia đình, một bản nhạc nhẹ không lời thường hợp với cảnh hồ hơn những bản sôi động, vì nhịp chậm của nhạc đi cùng nhịp chậm của chuyển động máy.
Một mẹo khi dựng: cho âm thanh môi trường vào trước hình một hai giây ở cảnh mở đầu. Người xem nghe tiếng gió, tiếng chim trước khi thấy hồ, cảm giác như đang đứng trên đồi thật. Cuối video, để âm thanh nhỏ dần sau khi hình đã tắt.
Ghép các cảnh thành một đoạn ngắn
Một đoạn video toàn cảnh hồ một hai phút thường đủ để kể về buổi sáng ở Tà Đùng. Cấu trúc đơn giản: một cảnh mở rộng (tiến lộ cảnh hoặc nâng lộ hồ), vài cảnh chi tiết (lia ngang dải đảo, nhìn thẳng xuống, bay vòng một đảo), xen một hai cảnh mặt đất quay bằng điện thoại (người ngắm cảnh, cỏ sương), và một cảnh kết lùi xa.
Mỗi cảnh chỉ giữ phần đẹp nhất, thường năm tới mười giây. Cắt bỏ đoạn đầu và cuối khi máy đang tăng tốc hoặc dừng. Ghép các cảnh có chuyển động cùng hướng cạnh nhau để mạch liền.
Chỉnh màu nhẹ cho các cảnh đồng bộ với nhau: cảnh sáng sớm ấm, cảnh giữa ngày trung tính. Giữ màu nước và đất đỏ đúng với thực tế. Một đoạn video ngắn, chậm, màu thật thường để lại ấn tượng sâu hơn một đoạn dài nhiều hiệu ứng.
Những lỗi hay gặp ở video flycam cảnh hồ
Lỗi phổ biến nhất là đường chân trời nghiêng. Gimbal của flycam đôi khi lệch nhẹ sau khi va chạm hoặc khởi động trên mặt nghiêng; trên mặt hồ phẳng, độ lệch vài độ cũng rõ. Kiểm đường chân trời trên màn hình trước mỗi cảnh, hiệu chỉnh gimbal nếu cần.
Lỗi thứ hai là cánh quạt lọt vào khung khi máy bay nhanh về phía trước, máy chúi đầu xuống. Giảm tốc độ, hoặc nghiêng camera xuống thấp hơn một chút.
Lỗi thứ ba là cảnh quá dài không có thay đổi: máy bay thẳng một phút trên mặt nước giống hệt nhau. Mỗi cảnh cần một sự thay đổi — một đảo hiện ra, một vệt nắng, đường chân trời dịch chuyển. Không có thay đổi thì cắt ngắn.
Lỗi thứ tư là ánh sáng nhảy giữa cảnh do để phơi sáng tự động khi máy quay qua vùng sáng tối khác nhau. Khoá phơi sáng trước khi bắt đầu mỗi cảnh, chấp nhận một phần hơi tối hoặc hơi sáng thay vì để độ sáng nhấp nháy.
Quay ngắn mà nhiều: kế hoạch cho một chuyến bay
Một pin flycam chỉ cho một khoảng thời gian bay giới hạn, ít hơn nữa vào buổi sáng lạnh. Lên kế hoạch trước: chuyến bay này quay những cảnh nào, theo thứ tự nào để máy không phải bay đi bay lại. Ví dụ: cất cánh, quay cảnh nâng lộ hồ gần điểm xuất phát, bay ra quay cảnh lia ngang dải đảo, nhìn thẳng xuống một đảo, bay vòng đảo, rồi lùi xa trên đường về.
Mỗi cảnh quay hai ba lần rồi chuyển. Đừng ở mãi một cảnh để quay mười lần trong khi ánh sáng đẹp đang trôi qua. Nếu còn pin, quay lại cảnh chưa ưng ở cuối chuyến.
Ghi lại sau mỗi chuyến cảnh nào đã có, cảnh nào thiếu. Buổi sáng hôm sau, chuyến bay đầu tiên dành cho cảnh còn thiếu. Danh sách cảnh viết sẵn trên điện thoại giúp đầu óc rảnh để tập trung điều khiển, nhất là khi tay lạnh, gió thổi và ánh sáng đang đổi từng phút.
Cũng nên chừa một ít pin cho những gì không có trong kế hoạch: một đàn chim bay ngang mặt hồ, một vệt nắng bất ngờ trên đảo xa. Những cảnh tình cờ như vậy nhiều khi là cảnh đáng nhớ nhất của cả đoạn video.
Câu hỏi thường gặp
Quay video flycam hồ Tà Đùng nên dùng chuyển động nào?
Sáu chuyển động hợp với hồ nhiều đảo: tiến lộ cảnh, nâng lên lộ hồ từ sau đảo, lia ngang theo dải đảo, nhìn thẳng xuống, bay vòng quanh một đảo, và lùi xa để kết. Tất cả nên chậm, đều, một hướng.
Vì sao video flycam của mình bị giật, chóng mặt?
Thường vì bay quá nhanh, đổi hướng giữa chừng, hoặc gió mạnh làm máy chao. Bay chậm hơn mức nghĩ là đủ, giữ một hướng cho mỗi cảnh, và chọn buổi gió lặng.
Có cần kính lọc ND khi quay flycam ở Tà Đùng không?
Không bắt buộc với người quay kỷ niệm. Kính ND giúp hạ tốc độ màn trập khi nắng gắt, cho chuyển động mượt và tự nhiên hơn, hữu ích khi muốn video có chất điện ảnh.
Giờ nào quay video toàn cảnh hồ đẹp nhất?
Sáng sớm và cuối chiều với ánh sáng xiên cho cảnh có khối và chiều sâu. Sáng có sương hoặc mây dưới thung cho cảnh bay trên biển trắng. Giữa trưa hợp với cảnh nhìn thẳng xuống thấy màu nước.
Video flycam không có tiếng thì làm sao?
Thu riêng âm thanh môi trường của hồ bằng điện thoại ở chỗ yên tĩnh, xa flycam, như tiếng gió, chim, sóng, hoặc dùng nhạc nền có bản quyền phù hợp.
Một video flycam về Tà Đùng nên dài bao lâu?
Một hai phút thường đủ, với mỗi cảnh năm tới mười giây. Cấu trúc gồm cảnh mở rộng, vài cảnh chi tiết, xen cảnh mặt đất và một cảnh kết lùi xa.